بررسی و نقد دیدگاه رابرت کین درباره‌ی اراده‌ی آزاد

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسنده

استادیار مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران

چکیده

رابرت کین یکی از فیلسوفان معاصر است که تحقیقات گسترده‌ای درباره‌ی اراده‌ی آزاد دارد. او ازجمله فیلسوفان اختیارگراست و سازگارگرایی را برای تبیین اراده‌ی آزاد مناسب نمی‌داند. او سعی می‌کند نگرشی ناسازگارگرایانه از اراده‌ی آزاد ارائه کند که با علوم جدید سازگار باشد. کین بر این باور است که باید یک فضای نامتعین و عاری از ضرورت در زنجیره‌ی علل اراده‌ی انسان وجود داشته باشد تا ازطریق آن، زمینه‌ی تحقق اراده‌ی آزاد فراهم شود. او این فضای خالی از تعین را با نظریه‌های کوانتم و آشوب تأمین می‌کند و انتخاب‌های سرنوشت‌ساز شخص را به‌گونه‌ای در این فضا ترسیم می‌کند که در هر حال عقلانی و اختیاری باشند. در این مقاله دیدگاه کین را در قالب یک ساختار منظم و جدید تبیین کرده، سپس آن را بررسی و نقد کرده‌ایم و به این نتیجه رسیده‌ایم که این دیدگاه پنج اشکال اساسی دارد و به‌همین‌دلیل پذیرفتنی نیست.

کلیدواژه‌ها


 

1. پالمر، مایکل، (1389)، مسائل اخلاقی، ترجمه علی‌رضا آل‌بویه، چاپ دوم، قم: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت) و پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.

2. حسین‌زاده، محمد؛ قاسمی، اعظم؛ جوادی، محسن؛ وکیلی، هادی، (1396)، «رابطه‌ی سرشت انسان و مسؤولیت اخلاقی از دیدگاه ملاصدرا»، فصلنامه‌ی علمی ـ پژوهشی خردنامه صدرا، شماره‌ی ۳، صص: ۵۱ـ ۶۶.

3. Frankfurt, Harry. G., (Dec. 4, 1969), “Alternate Possibilities and Moral Responsibility”, The Journal of Philosophy, Vol. 66, No. 23, pp. 829-839.

4. Kane, Robert, (2005), A Contemporary Introduction to Free Will, New York: Oxford University Press.

5. ----------------, (2002), “Some Neglected Pathways in the Free Will Labyrinth”, in: The Oxford Handbook of Free Will, edited by Robert Kane, New York: Oxford University Press.

6. ----------------, (1998), The Significance of Free Will, New York: Oxford University Press.

7. Kant, Immanuel, (1998), Critique of Pure Reason, Translated and Edited by Paul Guyer; Hllen W.Wood, Cambridge University Press.

8. O'Connor, Timothy, (2000), Persons and Causes: The Metaphysics of Free Will, New York: Oxford University Press.

9. https://liberalarts.utexas.edu/philosophy/faculty/kanerh.